Potamitis Logo
  • 7

    Μη φοβάστε τα αυγά. Είναι μια τροφή πλούσια σε πρωτεΐνες και άλλες σημαντικές θρεπτικές ουσίες. Τρώτε μέχρι και 3 αυγά την βδομάδα.

  • 2
    Καλή Γεύση Χωρίς Αλάτι: Μαγειρέψτε τα όσπρια σας το κοτόπουλο, το κρέας ή το ψάρι με πολλά μπαχαρικά όπως σκόρδο, κρεμμύδι, curry, θυμάρι, ρίγανη ή ginger
  • 4
    Τα καρύδια αποτελούν μια από τις καλύτερες πηγές ω-3 λιπαρών οξέων στη φύση. Μια χούφτα καθαρισμένα καρύδια, εμπεριέχουν 2,5 γρ. ω-3 λιπαρών οξέων και αποδίδουν 185 θερμίδες.
  • 5

    Τρώτε απεριόριστες ποσότητες λαχανικών και φρούτων με χαμηλό γλυκαιμικό δείκτη , μην παραλείπετε όμως να τις συνδυάζετε με πρωτεΐνες.

  • 1
    Νερό το αναντικατάστατο! Παρά τα όσα έχουν ειπωθεί εναντία στο νερό είναι σημαντικό να κρατάμε τον οργανισμό ενυδατωμένο. Προσπαθήστε να πίνετε τουλάχιστον οκτώ ποτήρια ημερησίως – και ελάχιστο αλκοόλ
  • 3
    Το γάλα είναι η πρώτη και σημαντικότερη τροφή του ανθρώπινου οργανισμού, αφού συνδυάζει υδατάνθρακες, πρωτεΐνες και λίπος με μια σειρά από βιταμίνες και ιχνοστοιχεία.
  • 6

    Έχει αποδειχθεί ότι η κατανάλωση μίας μερίδας σαλάτας ημερησίως, αυξάνει τα επίπεδα βιταμινών και αντιοξειδωτικών, τα οποία βοηθούν στην καταπολέμηση των ασθενειών.

  • 8

    Προτιμήστε τα «καλά» λίπη, όπως αυτά του ελαιόλαδου, των ξηρών καρπών και των λιπαρών ψαριών. Τα λίπη αυτά ενεργοποιούν το ανοσοποιητικό σύστημα και προλαμβάνουν τις φλεγμονές.

Alexia Logo

Potamitis Gastroenterology & Nutrition

Τι είναι και πως αντιμετωπίζεται

Πολλά άτομα αποφεύγουν την κατανάλωση γάλακτος και γαλακτοκομικών προϊόντων επειδή πιστεύουν ότι πάσχουν από δυσανεξία στη λακτόζη. Τι ακριβώς είναι η δυσανεξία στη λακτόζη και πως αντιμετωπίζεται είναι δυο εύλογα ερωτήματα.

Δυσανεξία στη λακτόζη είναι η ανικανότητα του οργανισμού να διασπάσει τη λακτόζη, τον κύριο δισακκχαρίτη που βρίσκεται στο γάλα. Μετά την κατανάλωση γάλακτος ή γαλακτοκομικών προϊόντων, ο οργανισμός μπαίνει στη διαδικασία διάσπασης της σε γλυκόζη και γαλακτόζη μέσο ενός ένζυμου της λακτάσης. Αν το ένζυμο λακτάση δεν υπάρχει ή δεν υπάρχει σε αρκετή ποσότητα (υπολακτασία) τότε τα σάκχαρα αυτά αυξάνουν με όσμωση τα υγρά στο λεπτό έντερο. Άρα έχουμε αύξηση γαστρεντερικών υγρών αλλά και μη απορροφήσιμη λακτόζη έτοιμη να εισχωρήσει στο παχύ έντερο όπου υπάρχουν πολλά βακτήρια.

Σε μερικές περιπτώσεις κάποιοι δισακχαρίτες (λακτόζη) που φτάνουν στο παχύ έντερο μπορούν να μεταβολιστούν μέσω των βακτηρίων αλλά το αποτέλεσμα είναι πάλι αύξηση των οσμητικών υγρών και αερίων στο έντερο.

Σύμφωνα με επιστημονικές μελέτες όλα τα θηλαστικά στη γη θα υποστούν δραματική μείωση του ένζυμου λακτάση μετά το τέλος του θηλασμού.

Ανα το παγκόσμιο, οι άνθρωποι χάνουν 90-95% της λακτάσης κατά τα πρώτα χρόνια της παιδικής τους ηλικίας και συνεχίζει μια σταδιακή μείωση το υπόλοιπο της ζωής τους. Τα ποσοστά υπολακτασίας ποικίλουν ανάλογα με την εθνικότητα.

Η δυσανεξία στη λακτόζη φαίνεται να ταλαιπωρεί ένα ποσοστό από 11% μέχρι και 60% στην Ευρώπη, ενώ έρευνες που έγιναν στην Ελλάδα δείχνουν ότι μερική δυσανεξία στη λακτόζη (υπάρχει το ένζυμο λακτάση σε χαμηλά επίπεδα) αγγίζουν το 75%.

Μια δυνατή ερευνητική ομάδα (Λαδάς, Παπανίκος και Αράπικης) που έγινε σε 200 ενήλικες Έλληνες, έδειξε ότι 75% του πληθυσμού μπορεί να έχουν μερική δυσανεξία στη λακτόζη.

Σύμφωνα με μελέτη που διεξάγεται στην Κύπρο με δική μου πρωτοβουλία σε 65 Ελληνοκύπριους έδειξε ότι 35% των Κυπρίων παρουσιάζουν δυσανεξία στη λακτόζη, τόσο μερική όσο και ολική.

Μεγάλος αριθμός ατόμων παρουσιάζει φουσκώματα, διάρροιες,άτυπα κοιλιακά άλγη,τάση για εμετό και πονοκεφάλους μετά από κατανάλωση γάλακτος ή και γαλακτοκομικών προϊόντων.

Τα συμπτώματα αυτά διαφέρουν ανάλογα με το άτομο και την σύσταση του φαγητού. Η διάγνωση της δυσανεξίας στη λακτόζη είναι εφικτή με διάφορους τρόπους αλλά συχνότερα χρησιμοποιείται ένα απλό τεστ αναπνοής που μπορεί να γίνει σε οποιαδήποτε ηλικία. Μετά από ένα 24ωρο αποχής από τα γαλακτοκομικά, ο ασθενής αφού χορηγηθεί ένα διάλυμα λακτόζης (καθορίζεται ανάλογο από την ηλικία και το βάρος) - συνήθως 25γρ. λακτόζης για ενήλικες -υπόκειται σε ένα τεστ αναπνοής το οποίο αναλύεται με τον εξής τρόπο, τα άτομα τα οποία παρουσιάζουν υψηλή συγκέντρωση υδρογόνου >20ppm αλλά χωρίς συμπτώματα είναι δυσπεπτικά, δηλαδή το ένζυμο λακτάσης είναι ενεργό σε κάποιο βαθμό. Αυτοί που έχουν θετικό τεστ όπως και ένα ή περισσότερα συμπτώματα έχουν πλήρη δυσανεξία στη λακτόζη. Αυτοί που έχουν αρνητικό τεστ αλλά ένα ή περισσότερα συμπτώματα θα πρέπει να κοιτάξουν άλλες πιθανές αιτίες (π.χ. σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου,νόσος του Κρόνς, Ελκώδη Κολίτιδα κτλ.)

Η δυσανεξία στη λακτόζη μπορεί να αντιμετωπιστεί με σωστή διατροφή χωρίς να υπάρξει κίνδυνος στέρησης άλλων θρεπτικών συστατικών και κατά κύριο λόγο το ασβέστιο που περιέχετε στο γάλα. Η παρασκευή γάλακτος και τυροκομικών με μικρή ποσότητα λακτόζης ή ακόμα και χωρίς καθόλου λακτόζη, παρέχει την ευκαιρία μιας καλής επιλογής χωρίς τα συνοδά συμπτώματα δυσανεξίας στη λακτόζη.

Το γάλα και τα γαλακτοκομικά προϊόντα γενικότερα διακατέχουν μεγάλο μέρος της Ελληνικής κουζίνας. Η μεσογειακή κουζίνα γενικότερα προτείνει αρκετά εδέσματα που έχουν σαν κύριο συστατικό το γάλα και το τυρί, γι'αυτό και θεωρώ σημαντική την διαδικασία επιβεβαίωσης (τεστ δυσανεξίας) στη λακτόζη που προανέφερα έτσι ώστε να έχει ποιότητα ζωής.

Ακόμα το ασβέστιο, κύριο συστατικό στην ανάπτυξη του ανθρώπινου σκελετού το οποίο παίζει καθοριστικό ρόλο στην πρόληψη της οστεοπόρωσης βρίσκεται σε μεγάλες ποσότητες στα γαλακτοκομικά. Η δυσανεξία στη λακτόζη δεν πρέπει να σταθεί εμπόδιο στην παροχή ασβεστίου μέσω της διατροφής σε αρκετή ποσότητα.

Στον παρακάτω πίνακα θα βρείτε εύκολες λύσεις από όλες τις ομάδες τροφών γιατί μπορείτε να έχετε την καλύτερη ποιότητα ζωής ακόμα και αν πάσχετε από δυσανεξία στη λακτόζη.

Ειδος φαγητού

Προτιμήστε

Αποφύγετε

Σούπες

Σούπες που παρασκευάζονται με τα επιτρεπόμενα υλικά

Σούπες που περιέχουν γάλα ή γαλακτοκομικά προϊόντα

Κρέας,Ψάρι και Πουλερικά

Βοδινό, πουλερικά, αρνί, χοιρινό,συκώτι φρέσκα ή κατεψυγμένα,γλώσσα κονσέρβα ψάρι και μύδια;

frankfurtersand λουκάνικα που περιέχουν γάλα σε σκόνη

Αυγά

Ψημένα με οποιοδήποτε τρόπο φτάνει να μην περιέχουν γάλα ή τυρί

Όποια παρασκευάζονται με τέτοιο τρόπο που περιέχουν γάλα ή τυρί

Τυρί

Σκληρά τυριά, χαλούμι,αναρή,edam,μπλε τυρί, cheddar, gouda 

Όλα τα άλλα τυριά (μαλακά τυριά) μοτσαρέλλα,cottage, αλείμματα για ψωμί

Φρούτα

Όλα τα φρέσκα, ή κατεψυγμένα ή σε κονσέρβα που κατά την προετοιμασία τους δεν χρησιμοποιήθηκαν υλικά που περιέχουν λακτόζη

Τα κατεψυγμένα ή κονσερβοποιημένα που ετοιμάστηκαν με προϊόντα που περιέχουν λακτόζη (μερικά διαιτητικά) ελέγξτε τις ετικέτες

Λαχανικά

Όλα τα φρέσκα, κονσέρβας ή καταψυγμένα που δεν έχουν πακεταριστεί με προϊόντα που περιέχουν λακτόζη

Οποία έχουν συσκευαστεί με προϊόντα που περιέχουν λακτόζη

Ψωμί 

Ψωμιά που στη ζύμη τους δεν περιέχουν γάλα όπως γαλλικό,συριακό και sodacrackers

Ψωμί που περιέχει γάλα και crackers που έγιναν από μαργαρίνη ή βούτυρο, κρέπες και τηγανίτες που περιέχουν γάλα sweetrolls και doughnuts.

Πατάτες ή υποκατάστατα

Άσπρη και γλυκοπατάτα μακαρόνια, σπαγέτο, noodles και ρύζι, παρασκευασμένα με τα επιτρεπόμενα υλικά

Πατάτες και ζυμαρικά που έχουν παρασκευαστεί με γάλα, υποκατάστατα γάλακτος, λακτόζη ή οποιοδήποτε άλλο απαγορευμένο υλικό, πατάτα πουρέ

Λίπος

Μαργαρίνη χωρίς γάλα ή υποκατάστατα, όπως μαργαρίνη Kosher,ελαιόλαδο, σάλτσες σαλάτας  που δεν περιέχουν λακτόζη, μαγιονέζα χωρίς λακτόζη, λίπος, μπέικον, ξηρούς καρπούς, φιστικοβούτυρο, ελιές,

Βούτυρο ή μαργαρίνη με υποκατάστατα γάλακτος σως σαλάτας που περιέχουν γάλα ή τυρί σάλτσα sweetandsour

Επιδόρπιο

Τζέλι, γρανίτες και οτιδήποτε σπιτικό που δεν περιέχει λακτόζη

Οποιοδήποτε επιδόρπιο παρασκευάζεται από γάλα, βούτυρο και οποιοδήποτε άλλο απαγορευμένο υλικό

Γάλα

Γάλα σόγιας, γάλα lactose-free

Όλα τα είδη γάλακτος και γαλακτοκομικών προϊόντων, ολόπαχα,διαίτης, 99% χωρίς λίπος,εβαπορέ γιαούρτι, και γάλα σε σκόνη

Ποτά

Αεριούχα ποτά,καφές φίλτρου, 100% έτοιμο καφέ,τσάι, φρουτοχυμούς και ποτά που ΧΕΝ περιέχουν λακτόζη, αγνό κακάο

Κακάο και σοκολάτα, Έτοιμοι καφέδες και τσάι που περιέχουν λακτόζη

Καρυκεύματα και γλυκά

Ζάχαρη, μέλι και τζέλλι, και μαρμελάδες, μπαχαρικά, καραμέλες χωρίς γάλα ή γαλακτοκομικά προϊόντα; πίκλες, ξίδι, μουστάρδα, ketchup, σιρόπι, popcorn ψημένο με μαργαρίνη χωρίς λακτόζη

Όλα τα γλυκά που είναι φτιαγμένα οπό  γάλα, υποκατάστατο γάλακτος ή βούτυρο ή σοκολάτα ή τσίχλα και ζάχαρη από λακτόζη