Potamitis Logo
  • 9

    IBS. Irritable bowel syndrome

  • 2
    Καλή Γεύση Χωρίς Αλάτι: Μαγειρέψτε τα όσπρια σας το κοτόπουλο, το κρέας ή το ψάρι με πολλά μπαχαρικά όπως σκόρδο, κρεμμύδι, curry, θυμάρι, ρίγανη ή ginger
Alexia Logo

Potamitis Gastroenterology & Nutrition

 

Μια νέα πρωτοποριακή μέθοδος που εφαρμόζεται με μεγάλη επιτυχία και στην Κύπρο.

Δρ. Γιώργος Σ. Ποταμίτης

Εισαγωγή

Το λεπτό έντερο αποτελεί την αδυναμία της γαστρεντερολογίας, εξαιτίας του εκτεταμένου μήκους του και οι διαγνωστικοί μέθοδοι που έχουν στην διάθεση τους οι γιατροί, είναι πέρα από επώδυνες και ανεπαρκείς. Η ανακάλυψη, όμως, μιας κάμερας-κάψουλας στο μέγεθος μιας βιταμίνης ανατρέπει τα μέχρι σήμερα δεδομένα και λύνει τα χέρια των γαστρεντερολόγων στη διάγνωση των παθήσεων του λεπτού εντέρου με επιτυχία που προσεγγίζει το 100%.

Ιστορική ανασκόπηση

Η σύλληψη της ιδέας για την κατασκευή της κάψουλας, ανήκει σ’ έναν ταλαντούχο μηχανολόγο, τον Ισραηλινό Gavriel Iddan, και στην συνέχεια η μέθοδος εξελίχθηκε στην Αμερική το 1994. Εντελώς ανυποψίαστα την ίδια περίοδο ο δρ.Paul Swain από το Λονδίνο παρουσίασε στο παγκόσμιο συνέδριο Γαστρεντερολογίας στο Λος Άντζελες το 1994, όπου είχα την τύχη να είμαι παρών, εργασία με θέμα «Η εφαρμογή των μικροκυμάτων στη Γαστρεντερολογία». Υπήρξε, επίσης καθοριστικό το γεγονός ότι παρακολούθησα εφαρμογή της μεθόδου στο Πανευρωπαϊκό Συνέδριο Γαστρεντερολογίας  στο Άμστερνταμ το 2001, όπου για πρώτη φορά παρουσιάστηκε εφαρμογή της μεθόδου σε ασθενείς.

Η πρώτη μονάδα εγκαταστάθηκε στις 7 Ιουλίου 2002 στο Ιατρείο μου και την επομένη έγινε το πρώτο περιστατικό με 100% επιτυχή διάγνωση. «Επρόκειτο για ασθενή που παρουσίασε υποτροπιάζουσα αιμορραγία. Ο ενδοσκοπικός έλεγχος του στομάχου και του παχέος εντέρου απέβη αρνητικός καθώς και η ακτινογραφία του λεπτού εντέρου και το MRI κοιλίας. Η διάγνωση ήταν αυτή της αγγειοδυσπλασίας του λεπτού εντέρου με εντόπιση στη νηστίδα, στο πρώτο δηλαδή τμήμα του λεπτού εντέρου.

Διαδικασία της εξέτασης

Η κάμερα-κάψουλα έχει, όπως προαναφέραμε, το μέγεθος μιας βιταμίνης, είναι μιας χρήσης και χορηγείτε από το στόμα χωρίς να προκαλεί οποιανδήποτε παρενέργεια στον ασθενή. Για να διανύσει το μήκους 4-6μέτρων λεπτό έντερο η κάμερα-κάψουλα χρειάζεται γύρω στις 6 με 8 ώρες, στη διάρκεια των οποίων συλλέγει όλες τις πληροφορίες. Η καταγραφή των δεδομένων γίνεται μέσω μιας ειδικής ζώνης-δέκτη, την οποία φορεί ο ασθενής και στη συνέχεια τα στοιχεία που έχουν συλλεγεί επεξεργάζονται από το γιατρό σε κατάλληλο πρόγραμμα στον ηλεκτρονικό υπολογιστή. Στο διάστημα που η κάψουλα χρειάζεται για να ολοκληρώσει το ταξίδι της ο ασθενής δεν χρειάζεται να παραμένει καθηλωμένος στο κρεβάτι ή περιορισμένος στην κλινική. Η ενεργητικότητα του παραμένει στους ίδιους ρυθμούς, αφού μετά την κατάποση της κάψουλας μπορεί να συνεχίσει κανονικά της ασχολίες του, αποφεύγοντας μόνο έντονες σωματικές εργασίες, οι οποίες θα επηρεάσουν την κινητικότητα της κάψουλας. Πριν από την κατάποση της κάψουλας ο ασθενής πρέπει να είναι νηστικός και θα παραμείνει νηστικός για τις επόμενες πέντε ώρες που η κάψουλα ταξιδεύει στο λεπτό έντερο. Νερό, δικαιούται να πιει μετά από τέσσερις ώρες. Μπορεί, επίσης, να πάρει τα φάρμακα του, αν είναι καρδιοπαθής. Απαγορεύονται όμως τα σκευάσματα που χρωματίζουν το έντερο, όπως ο σίδηρος.

Για να διεκπεραιωθεί η εξέταση ο ασθενής καταπίνει την κάψουλα μεγέθους 11x27 mm. Η κάψουλα έχει φακούς, φωτισμό και αντένα, η οποία δέχεται εικόνες από το εσωτερικό  του εντέρου. Οι εικόνες μεταφέρονται μέσω δεκτών (sensor) που επικολλούνται από θώρακα σε δέκτη που βρίσκεται πάνω σε μια ζώνη που φορεί ο ασθενής. Ο ασθενής επιστρέφει στο εργαστήριο μετά από οκτώ ώρες. Ο δέκτης συλλογής πληροφοριών συνδέεται σε ηλεκτρονικό υπολογιστή και αναλύονται οι εικόνες video–ενδοσκόπησης, εντελώς όμοιες με τις εικόνες της κλασικής ενδοσκόπησης.

Για την επεξεργασία των στοιχείων δεν χρειάζεται ειδική εκπαίδευση, διότι είναι καθαρά ενδοσκοπικές εικόνες στις οποίες είναι απόλυτα εξοικειωμένο το μάτι του γαστρεντερολόγου.

Ενδείξεις και Αντενδείξεις

Η χρήση της κάψουλας αντενδείκνυται στις εγκύους και σε άτομα με βηματοδότες, ενώ σε παιδιά χρησιμοποιείται μόνο σε όσα είναι άνω των 12 ετών. Δεν επιτρέπεται, επίσης, οι ασθενείς να κάνουν MRI ενόσω φέρουν την κάψουλα.

Η μέθοδος είναι απλή, ανώδυνη και απολύτως ακριβής. Με την εξέταση του λεπτού εντέρου με την video-κάψουλα, υπάρχει η δυνατότητα διάγνωσης της αιτίας και εστία αιμορραγίας, όγκων του λεπτού εντέρου (Νόσος Crohn) ως και δυσαπορρόφησης (κοιλιοκάκη). Η μέθοδος έχει γίνει αποδεκτή από το FDA ως ιδιαίτερα ασφαλής και χρήσιμη για την διερεύνηση παθήσεων του λεπτού εντέρου εφ’ όσον ο μέχρι τούδε κλασικός έλεγχος δεν εδραίωσε τη διάγνωση. Ήδη γίνονται κλινικές μελέτες και σε μικρά παιδιά κάτω των 12 ετών.

Εμπειρία της μονάδας μας

Από τον Ιούλιο του 2002 μέχρι σήμερον έχουν διενεργηθεί στην μονάδα μας 123 εξετάσεις ενδοσκόπησης με κάψουλα.

Σε 18 περιστατικά που εξετάσαμε ηλικίας 13 ετών ως 80 ετών με αδιευκρίνιστη αιμορραγία, 9 περιστατικά μ’ ενεργό αιμορραγία, 5 με υποτροπιάζουσα αιμορραγία και 7 περιστατικά με χρόνια αιμορραγία, 6 που ο συμβατός ενδοσκοπικός και ακτινολογικός έλεγχος απέτυχε ν΄αποδείξει την αιτία της αιμορραγίας, στην ομάδα μ’ ενεργό αιμορραγία ανεδείχθη σίγουρη διάγνωση σε 13 εξ αυτών με πιο συχνή διάγνωση την αγγειοδυσπλασία στην ομάδα με υποτροπιάζουσα αιμορραγία ανεδείχθη σίγουρη διάγνωση σε 4 εξ αυτών και στους ασθενείς με χρόνια αναιμία σε 3 εξ αυτών.

Σημαντική επίσης είναι η συμβολή της διάγνωσης για διάγνωση νόσου του Crohn με προσβολή του Λ. εντέρου ή εκτίμηση της έκτασης προσβολής του Λ. εντέρου οπότε γίνονται οι πρέπουσες θεραπευτικές παρεμβάσεις.

Πρόσφατα έχει εγκριθεί με χρήση ειδικού προγράμματος και ευαισθήσεων (sensor) για έλεγχο του οισοφάγου.

Συμπέρασμα

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η ενδοσκοπική κάψουλα έχει συμβάλει τα μέγιστα στη διερεύνηση παθήσεων του Λεπτού εντέρου στην κλινική πράξη.